444 1 633 0(553) 034 2205 prof.sinanekici@gmail.com

BPH Tanısı Nasıl Konulur?

BPH TANISINDA KULLANILAN TETKİKLER

İdrar ile ilgili şikayetlere neden olabilecek BPH dışında başka pek çok hastalık vardır. Bunların başında prostat kanseri, mesane kanseri, idrar yolu darlıkları, taş hastalığı, idrar yolu enfeksiyonları, mesanenin nörolojik hastalıkları, şeker hastalığı ve ilaçlar gelir. Bu nedenle uzman doktorun yapacağı yerinde sorgulama, fizik muayene ve aşağıdaki tekiklerle yapılacak ayırıcı tanı tedavi öncesi çok önemli bir aşama olmaktadır. Sonuçta tedavinin başarısı doğru tanı ve doğru tedaviye bağlıdır.

  • Prostat muayenesi: Parmakla yapılan bu muayene, palpasyon duygusunu veren başka bir yöntem henüz olmaması nedeniyle, halen en önemli tanı yöntemlerinden biridir. Prostatın kıvamı, sertlik veya nodül varlığı, simetri ve büyüklüğü değerlendirilir. Prostatta sertlik varlığı prostat kanserinden şüphelendirir.
  • Tam idrar tahlili: İdrar yolları ile ilgili pek çok veri elde etmek için yapılır
  • İdrar kültürü: Enfeksiyon ajanının ve antibiyotik duyarlılığının test edilmesi için yapılır.
  • Böbrek fonksiyon testleri (kan üre azotu, kreatinin): Böbrek fonksiyonlarını değerlendirmek için yapılır.
  • Serum prostat spesifik antijen (PSA): BPH ve prostat kanseri aynı hastada birlikte olabilir. Bu nedenle yukarıdaki tetkiklere ek olarak her hastada PSA kan testi yapılması muhtemel prostat kanseri varlığı hakkında ipucu verecektir.
  • İdrar akım ölçümü (Üroflowmetri): İdrar akımının objektif kriterlerce (volüm, hız, süre) değerlendirilmesi için kullanılır. Normal maksimum idrar akış hızı saniyeda 15 ml, ortalama akış hızı ise 10 ml olmalıdır. Normal idrar yapma süresi ise 30 saniye yani yarım dakikadır. BPH’da prostat idrar yolunu tıkıyorsa bu değerlerde azalma görülecek ve idrar yapma süresi uzayacaktır. Bu testin sağlıklı olması için yapılan idrar miktarı en az 150 ml olmalıdır.
  • İşeme sonrası mesanede kalan artık idrar miktarının ölçülmesi: Ultrasonografi ile ölçülür.
  • Ultrasonografi: Prostat, mesane ve böbreklerin değerlendirilmesi için kullanılır. Karından veya rektumdan yapılabilir. Prostatın yapısı, büyüklüğü, büyüme tipi ve idrar yaptıktan sonra mesanenin tam olarak boşaltılıp boşaltılmadığı değerlendirilir.
  • Basınç-Akım Çalışmaları: Gerekli görüldüğü durumlarda (şeker hastalığı, nörolojik hastalık, pelvik bölgeden ameliyat geçirmiş olmak, vs) şikayetlerin nedeninin BPH’dan mı yoksa mesane bozukluğundan mı kaynaklandığını ortaya koymak amacıyla yapılır. Mesaneye konulan özel bir kateterle mesane basınçları, idrar yolundaki akış hızı ve basınçları ürodinami cihazıyla ölçülür.
  • Sistoüretroskopi: Bu yöntemle tüm üretra ve mesane özel optik cihazlarla incelenir. Şikayetlerin nedeninin BPH, idrar yolunda darlık, taş veya tümör nedeniyle mi olduğu gözle görülerek değerlendirilir. Zorlanmaya bağlı mesanede oluşmuş değişiklikler de bu inceleme sırasında tespit edilir.
12